25 تا 27 آبان 1384 - تونس
از زمان برگزاري اولين اجلاس جامعه اطلاعاتي در ژنو تا دومين اجلاس جامعه اطلاعاتي در تونس چيزي قريب به دو سال ميگذرد. دو سالي که طي آن دنياي واقعي انسانها با ابزارها و تکنولوژيهاي در حال تحول فناوري اطلاعات و ارتباطات لحظه به لحظه دگرگون شده، در حالي که کمتر توافق جمعي بر سر قاعده و قوانين اين تحول ميان ذينفعان عرصه ICT دنيا به وجود آمده است.
سند تعهد تونس(Tunis Commitment) و سند دستور جلسه تونس براي جامعه اطلاعاتي (Tunis Agenda for information society) در پي دو سند به تصويب رسيده اجلاس اول عملا تنها توافقات جهاني هستند که با کمترين ضمانتاجرايي در عرصه سياستهاي داخلي کشورها درصدد است جادهاي هموار براي افق نامشخص دنياي مجازي آينده بسازد.
همواره توافق بر کليات آسانترين توافقاتي است که پيرامون يک اتفاق جديد در عرصه بينالملل ميان کشورها به وجود ميآيد.
سند تعهد تونس که در واقع شامل يک بيانيه سياسي در عرصه دنياي ناشناخته مجازي به شمار ميرود به مانند سند "بيانيه اصول" حاوي توافقات کلي است که در صورت تحقق اين توافقات کلي در جزئيات زندگي واقعي انسانها شاهد تحولات شگرفي خواهيم بود.
همانگونه که در سند "بيانيه اصول" اجلاس ژنو بر اصول اساسي جامعه اطلاعاتي يعني جامعهاي براي همگان، دسترسي به اطلاعات و دانش براي عموم، ايجاد اعتماد و امنيت در استفاده از فناوريهاي اطلاعاتي و ارتباطي محيط استعداد پرور، تنوع فرهنگي و هويت، تنوع زباني و محتواي ملي و در نهايت بر ابعاد اخلاقي جامعه اطلاعاتي تاکيد شده بود. در سند تعهد تونس نيز در 40 بند شاهد همان کلياتي هستيم که مجددا بر ايجاد جامعه مردم محور، فراگير و توسعه مدار تاکيد شده و بکارگيري فناوريهاي اطلاعاتي و ارتباطي را در دستيابي به اهداف هزاره سوم و قرار گرفتن حق دسترسي به اطلاعات به عنوان حقوق اوليه بشر و از بين بردن فقر را يکي از مهمترين اهداف اجلاسهاي جامعهاطلاعاتي برشمرده است.
سند تعهد تونس با اين جملات آغاز ميشود:"ما- نمايندگان مردم سراسر جهان- از 16 تا 18 نوامبر 2005 براي دومين بار در اجلاس جامعه اطلاعاتي گردهم آمدهايم تا پشتيباني خود را از بيانيه اصول و سند برنامه عمل ژنو که در سال 2003 به تصويب رسيده است، اعلام کنيم."
توافق 46 رئيس دولت، 197 نخستوزير و وزير، 5 هزار و 857 نماينده از 174 کشور، يک هزار و 508 نماينده از 92 سازمان بينالمللي، 6 هزار و 241 نماينده از 606 سازمان غيردولتي و جامعه مدني به همراه 4 هزار و 816 نماينده از 266 نهاد بخش خصوصي در حالي توسط يک هزار و 222 روزنامهنگار به نمايندگي از 642 موسسه رسانهاي در قالب سند تعهد تونس به گوش جهانيان رسيد که نمايندگان 174 کشور دنيا در پايان اين سند اعلام کردهاند:"مابه تحقق بلندمدت و همه جانبه تصميماتي که در دو اجلاس جامعه اطلاعاتي ژنو و تونس به تصويب رسيده و در سند دستور جلسه تونس براي جامعه اطلاعاتي که به صورت جزئي آمده است کاملا پايبند هستيم."
محمد سليماني وزير فناوري اطلاعات وارتباطات ايران معتقد است در صورت تداوم مخالفت با نحوه حاكميت اينترنت به شكل فعلي با سردمداري ايران عملا حاكميت اينترنت تا پنج سال ديگر تغيير خواهد كرد اين تصور از آنجايي پديد آمده است كه ايران به عنوان يك قطب جدي وقدر در مخالفت با موضوع راهبري اينترنت در شرايط حاضر انگاشته شده است اما آيا ايران واقعا آنچنان كه وزير تصور مي كند از چنان وزنه ايي برخوردار است كه مخالفتش با موضوعي همچون راهبري اينترنت بتواند تغييري در نحوه مديريت اينترنت بوجود آورد ؟اين سوالي است كه پاسخ آن با قدري واقع ببيني بدست مي آيد.
واقعيت اين است كه در حال حاضر نحوه مديريت اينترنت از جمله موضوعات چالش برانگيزي است كه كشور هاي بي شماري را درگير خود كرده و عملا به انتقاد ومخالفت وا داشته است به جز كشور هاي همچون كانادا و استراليا وآرژانتين ويكي دو كشور ديگر كه بنا به مصالح خاصي كه دراين عرصه دارند وجز حاميان امريكا به شمار مي روند عملا بخش عمدهاي از كشور هاي در حال توسعه و توسعه نيافته از منتقدين جدي حاكميت امريكايي اينترنت هستند .در واقع مي توان اينگونه تصور كرد تغيير نحوه سياستگذاري در عرصه اينترنت عملا مورد اجماع كشورهاي بسياري است كه قطعا در صورت پيدايش هر تغيير تحولي در اين زمينه بايد گفت كه همفكري كشور هاي منتقد باعث ايجاد يك چنين تحولي شده است از همين رو تصور اينكه سردمداري مخالفت ايران با مديريت اينترنت باعث ايجاد تغيير در اين عرصه مي شود تصوري بسيار ايده آليستي و غير واقعي است چنانكه حتي اين تصور غير واقعي مي تواند موجبات شرايطي را به وجود آورد كه كاملا بر خلاف پيش فرض هاي ما باشد .
قطعا آنچه كه در معادلات بين اللملي حايز اهميت است اتخاذ مواضعي است كه مورد حمايت كشور هاي بيشتري قرار گيرد . وگرنه ممكن است آنچه كه به وقوع مي پيوندد مورد خوش آيند ما نباشد .
قسمت اول این گزارش با عنوان WSIS فرصتی برنده -برنده برای همه فعلا منتشر شده.
گفت و گوی خبرنگاران در باره مکانیزم های پیگیری سند برنامه اقدام و موضوع راهبری اینترنت را می توانید اینجا و اینجا و اینجا بخوانید
مجلس تمام گشت و به پایان رسید کار.امروز توانستیم با میلتون مولر که در زمینه راهبری اینترنت یک صاحب نظر خبره به شمار می آید مصاحبه کنیم. مطمئنم کلی برنامه و سخنرانی و آدم درست و حسابی بود که می شد پیداشون کرد و به خاطر زیادی نشست ها و آدم ها و کم بودن ما عملا دسترسی به آنها ممکن نشد. هنوز چند تا مطلب دیگر مانده و فکر نمی کنم به جز اجلاس بتوانیم اینترنت به درد بخوری پیدا کنیم. سرعت اینترنت در اینجا واقعا توسعه یافته بود و من در عرض چند ثانیه کلی عکس روی فلیکر گذاشتم.
بعد از سخنرانی ها و مراسم پایانی و رفتن روسا به همه اجازه دادند که به جایگاه بروند و عکس یادگاری بگیرند و بسیاری تلاش کردند حتی برای چند لحظه هم که شده رییس بشوند.
۱- ۱۰۰ درصد مردم ونزوئلا به اذعان سازمان های بین المللی با سوادند.
۲ - ضریب نفوذ تلفن همراه در این کشور ۳۵ درصد است یعنی ۸.۵ میلیون نفر ئسترسی دارند.
۳- ونزوئلا رسما به آزادی رسانه ها به ویزه اینترنت پایبند خواهد بود.
راستی چه خوب شد که شیرین عبادی و البته وزیر ما فارسی حرف زدند. به هر حال فارسی ( یا لائوسی ) حرف بزنی و همه حرف های تو را بفهمند بهتر است که هزار تا حرف خوب بزنی و هیچ کس نفهمد.
در بخش های مختلفی از سالن نه چندان بزرگ دومین فاز اجلاس WSIS می توان دیوارهای بزرگ پلاسمایی را مشاهده کرد که از کنار هم قرار گرفتن چندین تلویزیون پلاسمایی تشکیل شده و در آن زمانبندی برنامه های مختلف اجلاس به نمایش گذاشته می شود.

خانمی را که در عکس مشاهده می کنید طراح لپ تاپ صد دلاری است. ماری لو جپسن که این کامپیوترها را با شعار هر کودک یک لپ تاپ اجلاس آورده است در حال نمایش قابلیت های این وسیله به خبرنگاران است. البته این لپ تاپ قابلیت های محدودی داشته و فقط به دولت ها و به عبارتی به وزارت آموزش و پرورش هر کشور فروخته می شود. تا کنون 6 کشور متقاضی دریافت این لپ تاپ ها شده اند و از ایران نیز یکی از مقامات دولتی با مسوولان این پروژه صحبت های داشته است.
در کشور تونس هرچه بیشتر با مردم حرف می زنی بیشتر متوجه علاقه آنها به ایران می شوید. اگرچه برخی از آنها ایران را فقط از طریق تلویزیون های خود می شناسند و به همین علت به محض آنکه متوجه ایرانی بودن ما می شوند انبوهی از پرسش ها را طرح می کنند. اگرچه در بسیاری از نقاط دنیا برخورد خارجی ها با ایرانی ها توام با پرسش های متعددی می شود ولی جنس این پرسش ها در هر نقطه دنیا اندکی با هم متفاوت است.
اینجا تونسی های زیادی را دیدم که پس از ارایه اطلاعاتی اندک از سوی من و با آشنایی قبلی که با ایران داشتند با هیجان می گویند که عاشق زندگی در ایران هستند. آنها می گویند کشور شما تنها کشور اسلامی در دنیاست که قواعد اسلام در آن به خوبی به اجرا در می آید.
آژانس توسعه بین الملل در حاشیه اجلاس سران درباره جامعه اطلاعاتی اقدام به عرضه یک لپ تاپ ویژه کرده که تنها برای خدمات ایمیل مناسب است. این کامپیوتر با نور خورشید کار کرده و از ارتباط ماهواره ای بهره می گیرد.

زیرش هم نوشته:" ۱۵ شکور سیاه چاله های وب جهانی هستند، در آن کشورها انتشار اخبار آزاد نیست. این دشمنان اینترنت اینجا درتونس هم هستند و بیشرمانه راجع به آزادی بیان حرف می زنند."
اسامی ۱۴ تا از این کشورها ( سیاه چاله ها) به این شرح است: چین،بلاروس، برمه، کوبا، لیبی، مالدیو، نپال، کره شمالی، عربستان سعودی، سوریه، تونس، ترکمنستان، ازبکستان و ویتنام.
یکی دیگه رو خودتون حدس بزنید...
سلیمانی که در سخنان خود بار ها از مردم مظلوم دنیا یاد می کرد خود را در جایگاه نماینده مردم محروم دنیا قرار داد و گفت : کشور هایی که مدعی حقوق بشر هستند حتی از پخش تصویر ملل مظللوم خوداری می کنند اما طرفداران را در حالی که دروغ پراکنی می کنند در رسانه های خود مورد حمایت قرار می دهند
در پایان Prepcom سوم بر سر انتخاب روز 17 ماه می به عنوان روز جهانی جامعه اطلاعات توافق حاصل شد.
به نظر می رسد این حرکت به منظور ایجاد توجه بیشتر جهانی به این مفهوم و اینترنت به عنوان یکی از مهم ترین ابزار توسعه انجام شده است.
یک هزار و 218 روزنامه نگار
3 هزار و 981 نفر از نمایندگان بخش خصوصی
5 هزار و 864 نفر نمایندگان 606 سازمان غیر دولتی و جامعه مدنی
یک هزار و 414 نفر از سازمان های بین المللی
و 5 هزار و 782 نفر از 176 کشور و نهاد اروپایی در این اجلاس حضور دارند.
سرجمع 18259 نفر.
تلویزیون تونس سخنرانی ساموئل اشمید، رییس جمهوری سوییس را سانسور کرد به این جرم که دولت هایی را که آزادی مردم را محدود می کنند به باد انتقاد گرفته بود.
اشمید در مراسم افتتاحبه اجلاس سخن می گفت، بارها مورد تشویق حضار قرار گرفت. اما حیف که تنها مخاطبان رییس سوییسی همین حضار بودند و به لطف تلویزیون تونس، صدایش به گوش کسی نرسید.
فردا سخنرانی اش را اینجا می گذارم که شما هم بدانید چی گفته.
راستی می دانید اولین بار همین تونس ایده جامعه اطلاعات را مطرح کرده؟
همان طور که قبلا نوشتیم توافقاتی که در اجلاس مقدماتی به دست آمد عملا به نتایجی منتهی شد که کنترل راهبری اینترنت در دست ایالات متحده باقی بماند اما از طرف دیگر راههایی نیز در مورد پیگیری موارد اعلام مصوب شده در نظر گرفته شده است.
امروز گروه مذاکره کننده ایرانی به همراه نصرالله جهانگرد، دکتر کاظم معتمد نژاد و دکتر یونس شکرخواه با روزنامه نگاران ایرانی جلسه ای دو ساعته را برگزار کردند که مشروح آن را به زودی منتشر می کنیم . آنچه پیمان سعادت نماینده پیگیر ایران در ژنو و جواد صفایی و اسپیری بر آن تاکید داشتند این بود که بحث راهبری اینترنت به پایان نرسیده و راههایی برای ادامه آن از طریق یک فوروم توسط سازمان ملل و برخی آژانس های سازمان ملل در نظر گرفته شده است. گروه مذاکره کننده می گفت که ایران و برخی کشورهای هم فکر هر چند در اجلاس مقدماتی سوم توانسته بودند حمایت های بسیاری از کشورها را به سمت خود جلب کنند اما در آخرین ساعات اجلاس تنها ایران ، عربستان و آفریقای جنوبی در مقابل آمریکا قرار داشتند.
به نظر می رسد موضوع راهبری اینترنت وارد فازهای دیگری شده ولی حداقل از وضعیت جدی خود خارج شده است.
به غیر هیات رسمی و غیر رسمی که برای حضور در اجلاس جامعه اطلاعاتی به همراه وزیر ارتباطات ودبیرخانه شورای عای اطلاع رسانی به تونس آمده اند آسیه امینی روزنامه نگار وفعال جامعه مدنی و رزاقی دبیر کارگروه جامع مدنی نیز به صورت مستقل وبه دعوت یک نهاد مدنی خارجی به این اجلاس آمده اند .